Jak otrzymać francuskie obywatelstwo, szczegółowy study case

jak otrzymać francuskie obywatelstwo

Grubą paczkę dokumentów potrzebnych do uzyskania francuskiego obywatelstwa wysłałam pocztą w maju 2019. Samo obywatelstwo przyznano mi w czerwcu 2021, o czym – przez przypadek – dowiedziałam się w październiku.

Długa procedura, mnóstwo wymagań a do tego jeszcze coś. Przepisy, które zdążyły zmienić się kilka razy i na pewno nie raz się jeszcze zmienią. Oraz to, czego nigdy nie zrozumiem. To, co jest normą w jednym regionie, może działać inaczej w innym.

Mieszkam w Alzacji i dokumenty u nas wysyłamy pocztą, w niektórych regionach trzeba składać je online, a jeszcze w innych ludzie miesiącami czekają na swoje rendez-vous, aby dostarczyć je osobiście.

Nawet nie mam złudzeń, że przedstawię ci w tym artykule kompletną listę wymagań, albo wszędzie obowiązującą procedurę, jak otrzymać francuskie obywatelstwo. Takie rzeczy nie istnieją.

Opiszę ci za to drogę, którą sama przeszłam w jej odsłonie z okresu 2019-2021. Otrzymasz ramy procedur oraz przykład, jak co zadziałało w moim przypadku. Zobaczysz też, że da się to zrobić samemu, bez pomocy różnych biur, które załatwiają sprawy za ciebie. 

Kto może ubiegać się o francuskie obywatelstwo?

Możesz się ubiegać o francuskie obywatelstwo, jeśli:

  • mieszkasz, pracujesz i płacisz podatki we Francji nieprzerwanie od pięciu lat;
  • jesteś w związku małżeńskim z Francuzem / Francuzką i przynajmniej od czterech lat mieszkasz we Francji (to mój przypadek);
  • jesteś dzieckiem emigrantów, urodziłeś się we Francji i masz skończone osiemnaście lat.

.
Różnych przypadków i kombinacji ludzkich losów jest tyle, ile piasku nad Bałtykiem. Jeśli masz dodatkowe pytanie z kategorii, “A czy ja też, jeśli…”, swoją osobistą sytuację możesz skonsultować z interaktywnym formularzem na tej stronie lub wczytać się w aktualne przepisy.

Zwrócę też uwagę, że odrobinę uprościłam nawet te trzy wymienione wyżej przypadki. Mają one swoje „pod warunkiem, że”. Na przykład w przypadku małżeństwa z obywatelem Francji ważny jest okres czasu, kiedy mieszka się na terenie Heksagonu – sam związek nie wystarczy, aby się starać o obywatelstwo.

Na wstępie warto przyjąć, że istotnymi czynnikami, które kwalifikują cię do ubiegania się o francuskie obywatelstwo są: zamieszkanie (ale również praca i płacenie podatków) we Francji nieprzerwanie przez dany okres oraz znajomość języka francuskiego na poziomie co najmniej B1.

W trakcie procedury sprawdzany jest również stopień zintegrowania się z francuskim społeczeństwem i kulturą oraz rozumienie francuskich wartości przyjętych za narodowe.

La loi du 16 juin 2011 relative à l’immigration, à l’intégration et à la nationalité a prévu quant à elle, de nouvelles exigences en matière de maîtrise de la langue française et d’assimilation. Les postulants à la naturalisation par décret de même que les déclarants à raison du mariage doivent justifier d’une maîtrise de la langue française correspondante au niveau B1 oral et écrit du cadre européen commun de référence pour les langues du Conseil de l’Europe. Par ailleurs, les postulants à la naturalisation doivent avoir une connaissance suffisante de l’histoire, de la culture et de la société françaises et adhérer aux principes et valeurs essentiels de la République.

Źródło.

jak otrzymać francuskie obywatelstwo

Co daje francuskie obywatelstwo?

Po pierwsze, można głosować we wszystkich wyborach oraz do wyborów się zgłaszać jako kandydat / kandydatka. Warto wiedzieć (ja nie wiedziałam do niedawna), że nawet bez obywatelstwa możesz głosować w wyborach lokalnych. Wystarczy, że na stałe mieszkasz w danym mieście.

Po drugie, otrzymując francuskie obywatelstwo razem z tobą dostają je automatycznie twoje niepełnoletnie dzieci. Jest to tak zwany “effet collectif”.

Z francuskimi dokumentami łatwiej starać się o wizę do niektórych krajów.

Osoba, która oficjalnie otrzymała status Francuza / Francuzki, może ubiegać się o sfrancuzczenie swojego imienia. Może to być przydatne, jeśli w twoim imieniu pojawia się typowo polska litera i utrudnia ci to na co dzień życie.

Każdy też ma swoje prywatne powody. Dla mnie otrzymacie francuskiego obywatelstwa było – bardzo irracjonalnym, przyznaję – marzeniem, zanim jeszcze w ogóle przeprowadziłam się do Francji. Z marzeniami się nie dyskutuje!

Procedura ubiegania się o francuskie obywatelstwo w dziesięciu krokachtaniec z dokumentami

1/ Pobierasz listę dokumentów do zebrania.

Otrzymujesz ją po wypełnieniu ankiety w podlinkowanym symulatorze.

2/ Zbierasz dokumenty.

Ten etap zajął mi kilka miesięcy. Niektóre z nich trzeba ściągnąć z Polski, a następnie przetłumaczyć u tłumacza przysięgłego. Innych szukałam w biurze stanu cywilnego Service central d’état civil w Nantes. Wszystko trwa. Na pewno można zrobić to szybciej, ale nie ma co się łudzić, że w tydzień wszystko będzie gotowe. 

3/ Przekazujesz dokumenty.

Tak jak wspomniałam wyżej – wszystko zależy od regulacji w regionie, w którym mieszkasz. W Alzacji nadal należy wysłać je poleconym na adres platformy do spraw naturalizacji w Strasbourgu (info ze stycznia 2022) ale być może w twoim departamencie trzeba będzie umówić się na rozmowę w celu ich przekazania albo przesłać je przez Internet.

Mój przypadek – dokumenty przesłałam w połowie maja 2019. Piszę o tym, aby dokładnie pokazać, jak rozkładały się w czasie poszczególne etapy procedury.

Procedura ubiegania się o francuskie obywatelstwo w dziesięciu krokach – kilka rendez-vous

4/ Zdajesz egzamin językowy.

To jedyny punkt niechronologiczny w tym zestawieniu. Egzamin robisz na etapie zbierania dokumentów. Bardziej szczegółowo napisałam o nim w dalszej części artykułu.

5/ Składasz wizytę na komendzie policji. 

Rozmowa z policjantem była w moim przypadku szalenie miła. Pan policjant dużo żartował (pewnie widząc, że przyszłam nieco spięta i niepewna tego, co mnie tu czeka). Jego zadaniem – jak się domyślam – było zweryfikowanie niektórych informacji, które podałam w dokumentach.

Wydaje mi się, że byłam na tej rozmowie późną jesienią, ale dokładnie już nie pamiętam.

6/ Przechodzisz rozmowę kwalifikacyjną w prefekturze.

Taki miniegzamin na francuskiego obywatela. Trudno precyzyjnie określić zakres tematów tej rozmowy. Mogą pojawić się pytania o historię Francji, jej geografię, ważne historyczne postaci, sztukę, aktualną politykę i bieżące wydarzenia. Mogą cię zapytać o wszystko. Tej rozmowie jeszcze przyjrzę się bliżej w tym artykule. 

Moja rozmowa odbyła się na początku lutego 2020. 

Procedura ubiegania się o francuskie obywatelstwo w dziesięciu krokach – na finiszu

7/ Czekasz na decyzję w sprawie nadania (lub nie) francuskiego obywatelstwa. 

Decyzja powinna zapaść nie później niż osiemnaście miesięcy od rozmowy kwalifikacyjnej.

Co ważne – jeśli w międzyczasie zmieni się jakiś ważny parametr twojego życia (narodziny dziecka, przeprowadzka, rozwód, etc.) należy o tym powiadomić i przesłać odpowiednie dokumenty na potwierdzenie. 

Informacja o nowych obywatelach Francji pojawia się regularnie w dekrecie francuskiego Dziennika Urzędowego Journal officiel. Przeglądanie wydań Dziennika data po dacie to superuciążliwe zajęcie, ale jeśli komuś bardzo zależy, to może na bieżąco sprawdzać nie czekając na oficjalne info. 

8/ Otrzymujesz decyzję. 

Teoretycznie powinni cię o niej poinformować listownie, ale jak świadczy mój przypadek, nie zawsze tak jest.

Może to Covid, a może po prostu francuska administracja, ale nie dostałam jakiejkolwiek informacji pocztą. Co więcej, w międzyczasie pisałam też mejle w tej sprawie, ale zostawały bez odpowiedzi. Dzwonić nie było jak, bo platforma ds naturalizacji nie obsługuje swoich klientów przez telefon.

Na szczęście na jednego z moich mejli ktoś jednak postanowił odpowiedzieć. I tak pod koniec października 2021 dowiedziałam się, że od czerwca jestem oficjalnie obywatelką Francji.

9/ Bierzesz udział w uroczystości powitania nowych Francuzów.

W czasach przed-covidowych organizowano taką uroczystość w ciągu sześciu miesięcy od ogłoszenia decyzji. W czasie pandemii zwyczaj został zawieszony.

10/ Wyrabiasz dokument tożsamości i francuski paszport.

jak otrzymać francuskie obywatelstwo

Kilka przykładowych dokumentów, które należy złożyć starając się o francuskie obywatelstwo

Kompletowanie dokumentów na pewno zabierze ci niejedno popołudnie. Nie brakuje osób, które rezygnują ze starania się o obywatelstwo właśnie z powodu ilości “papierów”, które trzeba złożyć.

Dokumentów jest oczywiście cały stos, a wybrałam przykładowe.

L’acte de naissance et l’acte de mariage, czyli akt urodzenia i małżeństwa

W moim przypadku potrzebowałam:

  • aktów urodzenia obojga rodziców;
  • aktu ich małżeństwa;
  • własnego aktu urodzenia;
  • aktów urodzenia moich dzieci;
  • mojego aktu małżeństwa.

.
Niektóre dokumenty, jak na przykład francuski akt małżeństwa, jeśli jesteś w związku z Francuzem / Francuzką, wyciągniesz w biurze stanu cywilnego Service central d’état civil w Nantes. 

Oczywiście wszystkie dokumenty wydane w Polsce muszą zostać przetłumaczone przez francuskiego tłumacza przysięgłego (un traducteur assermenté).

Nie da się pójść na skróty (i oszczędzić przy okazji) tłumacząc dokumenty w Polsce. Nawet w przypadku wyboru tłumacza we Francji zapytałabym jeszcze na wszelki wypadek, czy na pewno jego tłumaczenie będzie uznane w procedurze nabywania obywatelstwa.

Wyjątkiem, kiedy tłumaczenie nie będzie potrzebne będzie sytuacja, gdy polski dokument zostanie wydany w formie wielojęzycznej z angielskim i francuskim tłumaczeniem.

En cas de mariage, Pacs ou concubinage, les 3 derniers bulletins de salaire du conjoint ou concubin et les 3 derniers avis d’imposition. – w przypadku małżeństwa, Pacs albo konkubinatu, trzy ostatnie « paski » z wypłaty męża/partnera oraz wasze zeznania podatkowe z trzech ostatnich lat.

Dokumenty mają za zadanie udowodnić, że twoja finansowa sytuacja jest stabilna. A co za tym idzie, że będziesz lojalnie płacić podatki państwu, które przyjmuje cię pod swoje skrzydła.

Zaświadczenie z rejestru karnego, kiedy trzeba je składać, a kiedy nie

Le casier judiciaire, czyli zaświadczenie z rejestru karnego

W przypadku trudności aby pojechać do Polski i wyciągnąć zaświadczenie samemu warto wiedzieć, że można je również zdobyć dając odpowiednie upoważnienie bliskiej osobie. Mamie, siostrze, dziadkowi, bo koleżance to już raczej nie. 

Mi pomogła mama. Treść upoważnień konsultowałam przez telefon z pracownikiem Krajowego Rejestru Karnego. Na wypadek, gdyby coś w treści miało się zmienić albo zmieniłyby się same procedury, polecam zadzwonić i uzgodnić szczegóły samemu.

* Komentarz od jednej z Czytelniczek: „Jeżeli mieszkasz 10 lat we Francji i masz dokumenty rozliczenia z francuskim urzędem skarbowym (impôt) to w ten sposób możesz udokumentować, ze żyjesz tutaj 10 lat i więcej w tym wypadku nie potrzebujesz zaświadczenie o niekaralności z Polski.” Dziękuję za doprecyzowanie, to ważna informacja!

Czy trzeba koniecznie zdawać egzamin językowy i jak on wygląda?

Na dziś (styczeń 2022) osoby, które mają certyfikat DELF minimum na poziomie B1 (lub wyżej) dołączają jego kopię do dokumentów o obywatelstwo.

Egzamin językowy nie dotyczy cię również, jeśli studiowałeś we Francji na francuskojęzycznym wydziale lub / i masz francuski dyplom.

Co do samego egzaminu. Sama nie zdawałam, więc nie wiem, jak wygląda i czy jest trudny. Zapytałam więc na facebook’owej grupie dla emigrantów, którą prowadzę, i jedna z dziewczyn napisała tak:

Egzamin zdaje się w certyfikowanym centrum językowym. Jest to tzw. test de connaissance de français Accès à la Nationalité (TCF ANF). Egzamin był bardzo prosty (słuchanie i konwersacja, nie było pisania)*. Naprawdę łatwy, takie codzienne słownictwo i sytuacje. Można zrobić jakieś kursy przygotowawcze, ale ja się nie zdecydowałam. Zdawałam w organizmie CRIA ale to zależy od miasta, w którym mieszkasz. Trzeba samemu poszukać, kto w twoim regionie takie testy przeprowadza.

* Dostałam komentarz od Czytelniczki, która zwróciła mi uwagę, że aktualnie na egzaminie jest również część pisemna. Jak widać różne kwestie zmieniają się bardzo szybko!

Rozmowa kwalifikacyjna w prefekturze

Celem tego spotkania jest udowodnienie państwowym organom, że jesteś zintegrowany z francuskim społeczeństwem. 

Opinie, które krążą o tej rozmowie w większości mówią, że jest trudna. Że pytania mogą paść z bardzo wielu dziedzin i trudno się do takiej rozpiętości przygotować. Do tego wszystko odbywa się po francusku, więc w stresie można zapomnieć nawet o tym, co się wie.

Też się stresowałam i dlatego pojechałam na rozmowę z mężem. Uważam, że wsparcie kogoś bliskiego i jego obecność jest w takim momencie bardzo ważna.

Jednocześnie moje wrażenia z samej rozmowy są bardzo pozytywne. Trafiłam na sympatyczną urzędniczkę, która zadała mi łatwe pytania. Bardzo dobrze nam się rozmawiało.

Jak się przygotować do rozmowy w prefekturze i na jakie pytania musiałam odpowiedzieć

Ważnymi źródłami, które na pewno pomogą ci przygotować się do rozmowy są:

.
Warto też na dwa tygodnie przed rozmową regularnie oglądać wiadomości lub przynajmniej słuchać ich w radio. Notuj sobie najważniejsze wydarzenia i postaci, które pojawiają się na pierwszych stronach gazet. Przejrzyj aktualny skład rady ministrów, przypomnij sobie nazwiska (i kolejność urzędowania) ostatnich kilku prezydentów.

Zaraz przeczytasz listę pytań, które zadała mi urzędniczka w trakcie rozmowy w prefekturze. Jestem pewna, że się uśmiechniesz.

  • Dlaczego chcę otrzymać narodowość francuską?
  • Czy mam francuskich znajomych?
  • Czy należę do jakiegoś stowarzyszenia (association) i czy biorę w nim czynny udział?
  • Jak spędzamy z mężem czas wolny?
  • Czy mamy jakieś wspólne zainteresowania?
  • Jakie francuskie potrawy gotuję?
  • Jakich francuskich pisarzy czytam?
  • Jakiej francuskiej muzyki słucham?
  • Jakich francuskich aktorów lubię?
  • Czy planuję zostać we Francji?
  • Kto jest aktualnym prezydentem?
  • Kto jest premierem?
  • Na ile lat we Francji wybiera się prezydenta?
  • Jakie znam symbole Francji?
  • Co oznacza dla mnie hasło liberté, égalité, fraternité?
  • Co oznacza dla mnie francuska wartość laïcité?
  • W jakim wieku dziecko podlega we Francji obowiązkowi nauczania?

.
Tym tematem kończę pierwszy artykuł o tym, jak zdobyć francuskie obywatelstwo. W kolejnym tekście odpowiadam na pytania, które moi Czytelnicy zadali mi w mejlach i na Instagramie oraz podaję krótki słowniczek tematyczny.

Artykuł pisałam w oparciu o własne doświadczenia oraz mój najlepszy stan wiedzy na ten temat. Jeśli pojawi się jednak jakaś nieścisłość, daj mi proszę znać. Dziękuję!

Zdjęcia: Zuzia Jach

PS. Francuskie słownictwo z tematów codziennych to temat mojego kursu online Bonjour La France, językowe wsparcie dla emigrantów i turystów.

Mieszkasz we Francji i na co dzień brakuje ci słów do załatwiania różnych spraw? Marzysz, żeby we Francji poczuć się pewniej? Sprawdź szczegóły programu.

Uśmiechnięta Iza
Cześć, jestem Iza! Pomogę Ci poczuć się tu jak w domu. Nieważne, czy przyjechałeś do Francji na wakacje czy na stałe.
W serialu słyszysz francuskie &^%$&,a lektor tłumaczy „ty ananasie!”. Pobierz Mały słownik wyrazów brzydkich, aby rozumieć więcej.

6 Odpowiedzi

  1. Dzien dobry, szukam odpowiedzi na jedno pytanie, ktorego nikt nie zadal i nie mogle ciagle znalezc nic na ten temat. Czy w trakcie oczekiwania na decyzje o naturalizacji, a takze po otrzymaniu decyzji, trzeba pozostac jakis okreslony czas na terytorium Francji?

    1. Nigdzie nie czytałam o takim warunku. Nikt tego na pewno nie sprawdza. Po tym, jak zjawisz się na wizycie w prefekturze, wątpię, żeby ktokolwiek do Ciebie zadzwonił „sprawdzać”, czy jesteś we Francji czy nie. Warunek pobytu na terytorium Francji jest warunkiem „wejściowym” – czyli musisz go spełniać, żeby się o obywatelstwo starać – jeśli go spełniasz, to potem wydaje mi się, żę robisz już co chcesz.

  2. Witam
    Natknęłam się na Pani artykuł jest super pomocny,ale mam pytanie
    Mieszkam we Francji od 2007 r.razem że mną mój syn który ukończył tu szkoły od tzw podstawówki, teraz pozostało mu ostatni rok studia w Tuluza.Ma w zzmiarze dopiero teraz stac sie o obywatelstwo musi miec przy dokumentach mój i mojego męża akt urodzenia i akt małżeństwa. Przecież jest już pełnoletni i odpowiada sam za siebie .Będę wdzięczna za odpowiedź żebym wiedziała o wszystkich dokumentach z Polski.
    Pozdrawiam

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Podobne na blogu

dziękuję

Został ostatni krok…

Sprawdź swoją skrzynkę mejlową i kliknij w potwierdzający link.

Moja Alzacja stosuje pliki cookies. Więcej przeczytasz w polityce prywatności, a w każdej chwili możesz dokonać zmiany ustawień cookies w swojej przeglądarce.

Wyślij mi wiadomość

A może chcesz poszukać czegoś na stronie?

Wyślij mi wiadomość

A może chcesz poszukać czegoś na stronie?

Zapisz się