Gastronomiczny przewodnik po Alzacji

W Alzacji kuchnia odgrywa znaczącą rolę i nie sposób prawdziwie zwiedzić regionu omijając jej gastronomiczne dobrodziejstwa. Zresztą atrakcje turystyczne nierozłącznie łączą się tu ze smakowaniem i degustowaniem i nie na darmo Szlak Win jest najważniejszą z nich. Wino to nie tylko się pije, na winie przyrządza się również choucroute, baeckeoffe i presskopf.

No właśnie. Nazwy wcale nie brzmią znajomo. Język francuski niebezpiecznie miesza się z dialektem alzackim, któremu z kolei bliżej do Niemiec. Język alzacki to spuścizna niełatwej historii i wieloletniego rozdarcia i rozrywania między dwa kraje. Historia namieszała też w garnkach. Sami zresztą zobaczycie.

Aby ułatwić Wam wybór dania obiadowego, jak już przyjedziecie na wakacje w tą część Francji, a przynajmniej, żeby narobić Wam na to smaku, przygotowałam skrócony przewodnik po alzackiej kuchni. Częstujcie się!

AMER (l’amer) albo l’amer bière (ewentualnie picon bière)
Alzacki alkohol na aperitif. W skład koktajlu wchodzą piwo, syrop cytrynowy oraz amer Picon, czyli bitter (gorzka wódka – nie jestem ekspertem w tych sprawach, ale internety tak wyjaśniają) o korzenno-cytrusowym smaku. Rodowód samego amer Picon nie wywodzi się z tych regionów, ale skoro pojawia się na różnych domówkach i kartach w winstubach, to dołączył do niniejszego spisu.[wym: amer / amer bier]

BAECKEOFFE lub Baeckaofa
Danie składa się z trzech mięs, najczęściej wieprzowiny, wołowiny i jagnięciny marynowanych w białym winie, warzyw i ziemniaków. Oryginalnie przygotowywane w tradycyjnym ceramicznym naczyniu (sławny ośrodek garncarski znajduje się w Soufflenheim). Jedno z moich pierwszych doświadczeń (eksperymentów) z kuchnią alzacką, które zresztą zaliczam do kulinarnie niezwykle udanych, oraz rozwijających lingwistycznie. Przepis pojawił się na blogu (LINK), oraz dostarczył pewnych powodów do rozmyślań (LINK).[wym: beka-ofy]

BRETZEL
Precel. Jeden z symboli Alzacji i nieodłączny element wszystkich jarmarków, pchlich targów i wydarzeń, które wyciągają ludzi na ulice. W Eguisheim znajduje się „Bretzellerie”, uroczy sklepik specjalizujący się w wypieku bretzli.[wym: brecel]

alzacja kuchnia regionalna

BREDELE albo bredala
Ciasteczka. Maślane, korzenne, z orzechami, z czym-się-zamarzy. Szczególnie ich dużo w okolicy adwentu i marchés de Nöel (jarmarków bożonarodzeniowych).[wym: bre-dele]

CHOUCROUTE
Jeśli czytujecie czasem Moją Alzację, to musieliście słyszeć o niej nie raz. Kapusta kiszona jest kolejnym kulinarnym symbolem Alzacji. A (kiepskie) żarty głoszą, że właśnie z jej powodu wszystkie Alzatki są takie grube. Szczerze mówiąc, to ze wszystkich Alzatek jakie znam, niewiele odbiega od normy, jeśli chodzi o rozmiar, ale może zwyczajnie nie lubią kiszonej. Jeśli chodzi o same potrawy z jej udziałem, to w prawdziwych alzackich knajpach znajdziecie [wym: szu-krut]

  • Choucroute w wersji mięsnej, czyli kilka rodzajów mięs i kiełbas z ziemniaczkami i kapustą kiszoną gotowaną w białym winie podane (najczęściej) w mosiężnym garnku
  • Choucroute aux poissons, czyli wersja rybna. Zamiast mięs kilka rodzajów ryb. Jakkolwiek dziwnie nie brzmi to połączenie, jest naprawdę wyśmienite.

CRÉMANT D’ALSACE
Białe wino musujące, podawane najczęściej jako aperitif.[wym: kre-mą]

alzacja kuchnia regionalna

DÉGUSTATION(de vin)
Obowiązkowy punkt programu turystycznego. Wizyta w sklepie winiarskim lub winiarskiej piwnicy na degustację lokalnych win. Kilka praktycznych informacji, jak wygląda degustacja znajdziecie pod TUTAJ. [wym: degusta-sją]

FLAMMEKUCHE
patrz pod: tarte flambée.

GEWURTZTRAMINER
Najsłodsze (i moim zdaniem najlepsze) wino Alzacji. Bardzo aromatyczne o kolorze niemal bursztynowym.[wym: gewurc-traminer]

KIRSH
Kolejny alkohol na liście (chociaż wcale nie planowałam takiego alkoholowego wpisu). Wiśniowa wódka, składnik wielu deserów.[wym: kirsz]

KNACKS 
Parówki, zwykłe parówki![wym: knaks]

KNEPFLE
Kluseczki przypominające większe zacierki.[wym: nefle]

alzacja kuchnia regionalna

KOUGELHOF albo kougelhopf
Ciasto przypominające naszą babę wielkanocną. Obowiązkowo pieczone w charakterystycznej formie i przystrojone migdałami. Polska wersja lepsza.[kugel-hof]

LAMALA 
Ciasto o kształcie baranka pieczone na Wielkanoc. Więcej o nim przeczytacie TUTAJ.

MANALA 
Słodkie maślane bułki o kształcie Świętego Mikołaja pieczone w okolicach Mikołajek. Tradycja pieczenia Manali sięga XV wieku i po dziś dzień, jak Alzacja długa i szeroka, praktykują ją wszystkie piekarnie bez wyjątku. Więcej o Manalach przeczytacie TUTAJ.

MUNSTER
Alzacki ser, produkowany głównie w dolinie Munster, gdzie utworzono nawet szlak sera (Route du Fromage). W smaku dość mocny, szczególnie przy pierwszym kontakcie, ale to kwestia przyzwyczajenia (moje doświadczenie tak podpowiada). Częsty składnik regionalnej tarte flambée.[wym: manster]

alzacja kuchnia regionalna

PAIN D’ÉPICES
Piernik alzacki, instytucja sama w sobie. Między sklepami z pamiątkami, sklepami winiarskimi oraz butikami z rękodziełem artystycznym znajdziecie w Alzacji sklepy z piernikiem. I nie będzie to małe zaplecze pięć metrów na pięć. W Riquewihr taki sklep ma dwa poziomy i możecie znaleźć w nim wszystko, co z piernikiem może się wiązać. Przyprawy, przepisy, foremki do ciastek, pięćset rodzajów samych pierniczków, konfitury i przetwory z dodatkiem cynamonu i anyżku, zabawki, przytulanki.. Wszystko! Z takiego sklepu nie chce się wyjść, a na pewno nie z pustymi rękami. Sprawdzony i zaaprobowany przez rodowite Alzatki przepis na prawdziwy piernik znajdziecie TUTAJ. [wym: pę-depis]

PINOT NOIR
Czerwona odmiana winorośli i jedyne czerwone wino produkowane w Alzacji.[wym: pino nłar]

alzacja kuchnia regionalna

PRESSKOPF
Salami wieprzowe przygotowane na białym wytrawnym winie.[wym: pres-kof]

TARTE FLAMBÉE (flamekuche)
Kolejne bardzo charakterystyczne danie alzackiej kuchni. Placek z ciasta chlebowego pieczony na kamieniu podawany z boczkiem, śmietaną, cebulą i – w wersji tradycyjnej – z serem Munster. Serwowany na drewnianej desce. Czyli alzacka wariacja na temat pizzy. Ciekawostka: wielu Alzatczyków w ogrodzie ma specjalny piec do wypieku tartes flambées, więc w lecie można dostać zaproszenie na soirée tarte flambée, na wzór wieczorków grillowych.[wym: tart-flam-be]

RIESLING
Białe wytrawne wino z Alzacji. Król regionu.[wym: ri-sling]

SPAETZLE
Mniejsze niż knepfle kluseczki z mąki i jajek.Na ogół kojarzone raczej z niemiecką kuchnią.[wym: szpecle]

VIN CHAUD
Grzane wino, którego pełno na wspomnianych już jarmarkach bożonarodzeniowych. [wym: wę szo]

VIN 
Wino. Alzacja słynie z białego wina, a szlaku win (Route des vins d’Alsace) chyba nie muszę przedstawiać (a jeśli tak, to kliknijcie TUTAJ). Siedem głównych szczepów winnych, które są uprawiane w tym regionie to Riesling, Gewurtztraminer, Sylvaner, Muscat, Pinot Blanc, Pinot Gris oraz Pinot Noir.

WINSTUB
Alzacka restauracja.[wym: win-sztub]

alzacja kuchnia regionalna

By | 2017-05-28T13:26:03+00:00 Kwiecień 20th, 2015|kuchnia, zwiedzanie|7 komentarzy
  • Pingback: Kilka pomysłów na najprostsze apéro - Love For FranceLove For France()

  • Tak, tak, dialektowi alzackiemu zdecydownie bliżej do Niemiec niż do Francji :) A kuchnia równie pomieszana kulturowo i dosyć swojska dla polskiego podniebienia :)

  • francuski w sieci

    Przyznam szczerze, że tym wpisem spadłaś mi z nieba! akurat przed moim wyjazdem do Alzacji :)) merci!

  • Możliwe, że gdzieś już o tym pisałam, ale uwielbiam rieslingi z Alzacji!

    • A byłaś kiedyś w Alzacji? Nie wiem, czy wspominałaś, ale nie mogę sobie przypomnieć

      • Niestety jeszcze nie miałam okazji. Ale na pewno jeśli się taka nadarzy to skorzystam :-)